# Kira Sözleşmeleri ve UFRS 16 Kiralama Muhasebesi Programı

> Kira sözleşmelerini (süre, ödeme planı, yıllık artış ve iskonto oranı) tek yerde tutan, başlangıçta kiralama yükümlülüğünü ve kullanım hakkı varlığını hesaplayıp kaydeden, her ay faiz tahakkuku, kira ödemesi ve kısa-uzun vade ayrımı kayıtlarını atan müşteriye özel program. Sözleşme değiştiğinde yükümlülük yeniden ölçülür.

- Tür: Program, Müşteriye özel geliştirme, Arka plan programı
- Modül: FI
- Tahmini efor: L (14–20 iş günü)
- Son güncelleme: 2026-11-17
- URL: https://nekuhub.com/programlar/kira-sozlesmeleri-ve-ufrs-16-kiralama-muhasebesi/


## Standart çözüm neden yetmiyor?

Standartta UFRS 16 için RE-FX (RECN) veya ayrı lisanslı sözleşme yönetimi çözümleri vardır; bunlar kurulu değilse kira sözleşmeleri Excel'de takip edilir, bugünkü değer ve faiz tabloları elle hesaplanır ve kayıtlar her ay FB50 ile girilir. AS01 kullanım hakkı varlığını açar, ancak tutarı hesaplamaz; yükümlülük, faiz ve sınıflama tamamen dışarıda kalır. Müşteriye özel program sözleşme, hesaplama ve kaydı tek akışta birleştirir.

### En yakın standart alternatifler

- AS01: Kullanım hakkı varlığını elle açar; bugünkü değer, faiz ve yükümlülük hesaplamaz.
- FBD1: Sabit tutarlı tekrarlayan kayıt tanımlanabilir; faiz tutarı her ay değiştiği için uygun değildir.

## Kullanılan tablolar

| Tablo | Rolü | Erişim | Bağlantı | Sistem |
|---|---|---|---|---|
| ANLA | Kullanım hakkı varlığı ana kaydı: varlık sınıfı ve aktifleştirme tarihi | Yazma | - | ECC + S/4 |
| ANLZ | Varlığın zamana bağlı tahsisi: masraf yeri ve iş alanı | Yazma | ANLZ-BUKRS = ANLA-BUKRS AND ANLZ-ANLN1 = ANLA-ANLN1 AND ANLZ-ANLN2 = ANLA-ANLN2 | ECC + S/4 |
| ANLC | Varlığın birikmiş amortismanı ve net defter değeri | Okuma | ANLC-BUKRS = ANLA-BUKRS AND ANLC-ANLN1 = ANLA-ANLN1 AND ANLC-ANLN2 = ANLA-ANLN2 | ECC + S/4 |
| LFA1 | Kiraya veren satıcı | Okuma | - | ECC + S/4 |
| TCURR | Yabancı para kira sözleşmeleri için dönem sonu kurları | Okuma | - | ECC + S/4 |
| BSIK | Kira için oluşan satıcı borçlarının açık/ödendi kontrolü | Okuma | - | ECC + S/4 |

## Kullanılan BAPI ve fonksiyonlar

- BAPI_FIXEDASSET_CREATE1: Kullanım hakkı varlığını açar
- BAPI_ACC_DOCUMENT_POST: Başlangıç, faiz, kira ve sınıflama kayıtlarını atar
- BAPI_TRANSACTION_COMMIT: Her sözleşmenin kaydını tamamlar
- READ_EXCHANGE_RATE: Yabancı para sözleşmeler için kuru okur

## Seçim ekranı parametreleri

| Parametre | Açıklama | Tip | Referans alan | Zorunlu |
|---|---|---|---|---|
| P_BUKRS | Şirket kodu | Tekil değer | ANLA-BUKRS | Evet |
| P_BUDAT | Kayıt tarihi (dönem sonu) | Tekil değer | BKPF-BUDAT | Evet |
| R_ACTN | İşlem: sözleşme yükle, başlangıç kaydı, aylık çalıştırma veya yeniden ölçüm | Seçenek düğmesi | - | Hayır |
| P_FILE | Sözleşme dosyası (yükleme için) | Tekil değer | - | Hayır |
| P_TEST | Test modu | Onay kutusu | - | Hayır |

## Girdi dosyası kolonları

| Kolon | Hedef alan | Zorunlu |
|---|---|---|
| Sözleşme no. | Sözleşme kaydının anahtarı; varlık tanımına ve belge referansına yazılır | Evet |
| Kiraya veren | LFA1-LIFNR | Evet |
| Başlangıç | Kiralamanın başlangıç tarihi; varlığın aktifleştirme tarihi olur | Evet |
| Bitiş | Bitiş tarihi; sözleşme süresi faydalı ömür olarak kullanılır | Evet |
| Aylık kira | Ödeme planının ilk yıl kira tutarı | Evet |
| Para birimi | Sözleşme para birimi; yabancı para ise yükümlülük ay sonu kuruyla değerlenir | Evet |
| Yıllık artış (%) | Her sözleşme yılı başında kiraya uygulanan artış | Hayır |
| İskonto oranı (%) | Bugünkü değer ve etkin faiz hesabında kullanılan yıllık oran | Evet |
| Varlık sınıfı | ANLA-ANLKL | Evet |

## Sonuç listesi kolonları

| Kolon | Kaynak |
|---|---|
| Sözleşme no. | Hesaplanan: Sözleşme kaydındaki numara |
| Kiraya veren | LFA1-NAME1 |
| Kullanım hakkı varlığı | ANLA-ANLN1 |
| Açılış yükümlülüğü | Hesaplanan: Dönem başı kiralama yükümlülüğü |
| Faiz | Hesaplanan: Açılış yükümlülüğü × aylık etkin faiz oranı |
| Ödeme | Hesaplanan: Dönemde vadesi gelen kira |
| Kapanış yükümlülüğü | Hesaplanan: Açılış + faiz − ödeme |
| Kısa vadeli kısım | Hesaplanan: Önümüzdeki 12 ayda ödenecek anapara |
| Durum | Hesaplanan: Test, atıldı veya hata |

## Program nasıl çalışır?

1. Sözleşmeler Excel şablonundan yüklenir veya ekranda girilir: kiraya veren satıcı (LFA1), başlangıç ve bitiş tarihi, aylık kira, para birimi, yıllık artış oranı veya endeksi, ödeme günü, iskonto oranı (alternatif borçlanma faizi) ve varlık sınıfı.
2. Başlangıçta tüm gelecek ödemelerin bugünkü değeri iskonto oranıyla hesaplanır; bu tutar kiralama yükümlülüğü ve kullanım hakkı varlığının ilk değeridir. Varlık BAPI_FIXEDASSET_CREATE1 ile sözleşme süresi faydalı ömür olacak şekilde açılır, ANLA ve ANLZ'ye yazılır.
3. Başlangıç kaydı BAPI_ACC_DOCUMENT_POST ile atılır (kullanım hakkı varlığı borç, kiralama yükümlülüğü alacak).
4. Aylık çalıştırmada etkin faiz yöntemiyle faiz gideri tahakkuk ettirilir; ödeme tarihi gelen kira için satıcıya borç kaydı oluşturulur ve yükümlülükten düşülür. Kullanım hakkı varlığının amortismanı standart amortisman çalıştırmasıyla (AFAB) yapılır.
5. Dönem sonunda önümüzdeki 12 ayda ödenecek anapara kısa vadeli hesaba sınıflanır.
6. Sözleşme uzatılır, kira değişir veya erken biterse kalan ödemeler yeniden hesaplanır; yükümlülük farkı varlığa düzeltme olarak kaydedilir. Tüm ödeme ve faiz tablosu sözleşme bazında görüntülenir.

## Yetki nesneleri

- A_S_ANLKL: Varlık sınıfına göre duran varlık oluşturma yetkisi
- F_BKPF_BUK: Şirket kodunda kayıt yetkisi

## Sık sorulan sorular

### Kısa süreli ve düşük değerli kiralamalar ne olur?

Sözleşmede muafiyet işareti seçilebilir. Bu sözleşmeler için varlık ve yükümlülük oluşturulmaz; kira her ay doğrudan gider olarak kaydedilir ve raporda ayrı gösterilir.

### Kira endekse bağlı arttığında ne yapılır?

Yeni kira tutarı ve geçerlilik tarihi sözleşmeye girilir ve yeniden ölçüm çalıştırılır. Kalan ödemeler yeni tutarla yeniden iskonto edilir; fark kullanım hakkı varlığına düzeltme olarak kaydedilir.

### Yasal defterde kira gider olarak kalabilir mi?

Evet. Paralel defter kullanılıyorsa UFRS 16 kayıtları yalnızca UFRS defter grubuna atılır; yasal defterde kira, satıcı faturasıyla gider olarak kalır.

---
Bu programı sizin sisteminize göre yazalım: https://nekuhub.com/teklif-al/?report=fi-ifrs16-lease-contracts
